Skip to content

Latest commit

 

History

History
119 lines (76 loc) · 2.84 KB

research-methods.md

File metadata and controls

119 lines (76 loc) · 2.84 KB

Araştırma Yöntemleri

Araçlardan bağımsız çalışan yöntemler, OSINT araştırmasının en değerli kısmıdır.

1. Discovery ve verification'ı ayır

Discovery: aday bilgi bulmak.

Verification: aday bilginin doğru olup olmadığını kanıtlamak.

Bu iki aşamayı karıştırma. Arama sonucu, username eşleşmesi veya araç çıktısı önce bir lead olarak kaydedilmelidir.

2. Provenance zinciri kur

Bir iddianın kaynağını geriye doğru izle:

Paylaşım → Haber → Ajans → Resmi açıklama → Orijinal belge

Her adımda URL, tarih, yayıncı ve kaynak türünü kaydet.

3. Sideways search yap

Aynı cümleyi tekrar tekrar aramak yerine yanal geçişler dene:

  • kuruluş adı + tarih,
  • kişi adı + olay,
  • belge başlığı + filetype,
  • benzersiz ifade + arşiv,
  • farklı dilde eşdeğer terim,
  • şirket adı + sicil numarası.

Amaç algoritmanın sana sunduğu aynı kaynak kümesinden çıkmaktır.

4. Stable identifiers kullan

İsimler değişebilir. Daha kararlı tanımlayıcılar:

  • alan adı,
  • şirket sicil numarası,
  • LEI,
  • kullanıcı adı,
  • belge numarası,
  • sertifika fingerprint'i,
  • kamu kayıt kimliği.

Bir tanımlayıcıyı yalnızca yasal ve açık kaynaklarda pivot olarak kullan.

5. Alternatif hipotez yaz

Ana sonucuna karşı en az iki alternatif açıklama üret.

H1: Hesap gerçekten aynı kişiye ait.
H2: Kullanıcı adı tesadüfen aynı.
H3: Hesap başka biri tarafından kopyalanmış.

Her hipotez için destekleyen ve çürüten kanıt ara.

6. Kaynak bağımlılığını test et

Beş haber sitesi tek bir ajans haberini tekrar ediyorsa beş doğrulama yoktur.

Kaynak ağacını çiz:

Ajans A
├─ Site 1
├─ Site 2
└─ Site 3

Resmi belge B
└─ Site 4

Burada iki gerçek kaynak hattı vardır.

7. Zamanı normalize et

Farklı saat dilimleri olay sırasını bozabilir.

Tüm kritik olayları tek saat dilimine çevir. Raporlarda UTC kullanmak çoğu durumda pratiktir.

8. Çok dilli araştırma yap

Aynı olay farklı dillerde farklı kelimelerle raporlanabilir.

Ara:

  • yerel dilde isim,
  • İngilizce karşılık,
  • farklı transliterasyonlar,
  • eski kurum adı,
  • kısaltmalar.

Makine çevirisini başlangıç noktası olarak kullan; kritik ifadeyi mümkünse orijinal kaynakta doğrula.

9. Stop condition belirle

Araştırma sonsuza kadar sürmemeli.

Örnek durma kriterleri:

  • iki bağımsız güçlü kaynak bulundu,
  • kritik çelişki çözülemedi ve rapora sınırlama olarak eklendi,
  • yeni aramalar yalnızca aynı kaynakları döndürüyor,
  • sonraki adım yasal/etik sınırı aşıyor.

10. En güçlü bulgunu çürütmeye çalış

Raporu tamamlamadan önce şunu sor:

Bu sonuç yanlışsa hangi kanıt beni fikrimden vazgeçirir?

Son bir aramayı özellikle o kanıtı bulmak için yap.